Struktur konkrit dan keluli yang besar telah menjadi simbol pembangunan manusia yang kuat. Tetapi paradoks seni bina moden ialah walaupun ia membentuk dunia, ia juga membawa kepada kemerosotannya. Peningkatan pelepasan gas rumah hijau, penebangan hutan dan pengurangan sumber hanyalah sebahagian daripada akibat alam sekitar daripada amalan pembinaan kita. Walau bagaimanapun, mungkin terdapat penyelesaian di kaki langit yang bukan sahaja menyelesaikan masalah ini tetapi juga memajukan matlamat iklim kita – seni bina buluh.
Buluh telah lama digunakan sebagai bahan serba boleh dalam banyak budaya, tetapi dalam beberapa tahun kebelakangan ini potensinya sebagai bahan binaan yang mampan telah menarik perhatian. Tidak seperti bahan binaan tradisional, buluh merupakan tumbuhan yang cepat tumbuh dan boleh dituai hanya dalam beberapa tahun. Ia juga mempunyai nisbah kekuatan-berat yang sangat baik, menjadikannya pengganti yang ideal untuk konkrit dan keluli dalam pembinaan.
Salah satu kelebihan utama buluh ialah keupayaannya menyerap karbon dioksida (CO2) dari atmosfera. Pokok sering dipuji kerana keupayaannya menyerap karbon, tetapi buluh menyerap empat kali ganda lebih banyak karbon dioksida daripada pokok biasa. Oleh itu, pembinaan dengan buluh boleh mengurangkan karbon yang terkandung dalam struktur dengan ketara, yang merujuk kepada pelepasan yang berkaitan dengan pengeluaran dan pengangkutan bahan binaan.
Selain itu, kadar pertumbuhan buluh yang pesat dan bekalan yang banyak menjadikannya pilihan yang lebih lestari berbanding bahan binaan tradisional. Pokok yang digunakan untuk kayu boleh mengambil masa beberapa dekad untuk matang, manakala buluh boleh dituai dan tumbuh semula dalam masa beberapa tahun sahaja. Sifat ini bukan sahaja meminimumkan penebangan hutan tetapi juga mengurangkan tekanan ke atas sumber semula jadi yang lain.
Selain itu, pembinaan buluh mempunyai banyak manfaat lain selain kesannya terhadap alam sekitar. Fleksibiliti dan kekuatan semula jadinya menjadikannya tahan terhadap aktiviti seismik, menjadikan struktur buluh sangat berdaya tahan di kawasan yang mudah dilanda gempa bumi. Di samping itu, sifat penebat buluh membantu meningkatkan kecekapan tenaga bangunan, sekali gus mengurangkan keperluan untuk sistem pemanasan dan penyejukan.
Walaupun terdapat kelebihan ini, seni bina buluh masih menghadapi beberapa cabaran dalam mendapatkan penerimaan yang meluas. Salah satu halangannya ialah kekurangan kod bangunan dan protokol ujian yang piawai untuk pembinaan buluh. Mempunyai peraturan ini adalah penting untuk memastikan keselamatan, kualiti dan ketahanan struktur buluh. Kerajaan, arkitek dan jurutera mesti bekerjasama untuk membangunkan dan melaksanakan garis panduan ini.
Satu lagi cabaran ialah persepsi orang ramai. Buluh telah lama dikaitkan dengan kemiskinan dan kemunduran pembangunan, yang membawa kepada stigma negatif seputar penggunaannya dalam seni bina moden. Meningkatkan kesedaran tentang manfaat dan potensi pembinaan buluh adalah penting untuk mengubah persepsi orang ramai dan mewujudkan permintaan untuk alternatif yang mampan.
Mujurlah, terdapat contoh seni bina buluh yang berjaya di seluruh dunia yang menunjukkan potensinya. Contohnya, Sekolah Hijau di Bali, Indonesia, merupakan struktur buluh ikonik yang fokus pendidikannya adalah pada kemampanan. Di Colombia, projek Orinoquia Bambu bertujuan untuk membangunkan penyelesaian perumahan yang mampu milik dan mesra alam menggunakan buluh.
Secara keseluruhannya, pembinaan buluh berpotensi untuk merevolusikan industri pembinaan dan memajukan matlamat iklim kita. Dengan memanfaatkan ciri-ciri lestari buluh, kita dapat mengurangkan pelepasan gas rumah hijau, memulihara sumber asli dan mewujudkan struktur yang berdaya tahan dan cekap tenaga. Walau bagaimanapun, mengatasi cabaran seperti peraturan bangunan dan persepsi awam adalah penting untuk penggunaan meluas bahan binaan inovatif ini. Dengan bekerjasama, kita dapat membina bandar rumput dan membuka jalan untuk masa depan yang lebih lestari.
Masa siaran: 12 Okt-2023
